Tim ra cơ chế tái tạo phần cơ thể ở sa giông, có thể áp dụng vào con người?

  19/05/2017

Các nhà khoa học đã tìm ra lời giải thích hợp lý cho cơ chế tái tạo chi ở loài sa giông. Đây được coi là sẽ phát hiện mở đường cho nền y học phục hồi chỉnh hình

 

Hãy tưởng tượng bạn là một chú sa giông trong vài giây. Bạn sẽ có một ngày như một chú sa giông thật sự. Bất chợt, một kẻ ăn thịt nhạy bén bắt được và xé lìa phần chân của bạn. Dù có vẻ thoát được cái chết, câu chuyện nghe chừng có cái kết khá thảm khốc.

Nếu bạn là một loài thú có vú, viễn cảnh đó đúng là không hay chút nào. Tuy nhiên, với loài sa giông, đây chỉ là một ngày bình thường. Không như nhiều sinh vật khác trên thế giới, sa giông có khả năng đặc biệt giúp tái tạo lại các nhóm mô khi trưởng thành.

 


Khả năng tái tạo chi kì diệu của loài sa giông khiến giới khoa học kinh ngạc

Khả năng tái tạo chi kì diệu của loài sa giông khiến giới khoa học kinh ngạc

 

Một tin tốt đến từ giới khoa học khi họ đã hiểu hoàn toàn cơ chế sinh học mang lại khả năng siêu việt đó. Một ngày không xa, đây được coi là tia hy vọng trong công tác tái tạo chi ở người.

Điểm khác nhau cơ bản giữa các loài thú và sa giông là khả năng tự chữa lành vết thương. Nếu bạn gặp một chấn thương, cơ thể của bạn sẽ hồi phục vết thương bằng cách tạo một lớp vảy quanh vùng miệng vết thương và dần dần chuyển thành các mô sẹo. Mặc dù cơ chế này hoạt động hiệu quả với các vết cắt và vết thương nhẹ, khả năng hồi phục các vết thương lớn là không thể.

Các tế bào ở loài sa giông thì trái ngược lại. Chúng có thể tái tạo bất cứ vùng mô bị tổn thương nào – từ nhãn cầu cho tới dây cột sống mà không để lại sẹo hay các vảy trên da. Từ lâu, quá trình này đã khiến các nhà khoa học hết sức kinh ngạc.

Nhóm nghiên cứu từ trường đại học Tsukuba tại Nhật Bản và đại học Dayton, Mỹ đã xác định thành công hai loại tế bào khác nhau tham gia trong quá trình tái tạo chi: tế bào bó cơ xương (SMFCs) và tế bào thân cơ (MPCs). Trong khi SMFCs tham gia trực tiếp giúp phát triển các cơ xương, MPCs được ví như “những kẻ lặng thầm” của tế bào bó cơ. Tuy nhiên, chúng có thể được kích thích để biến đổi thành các tế bào bó cơ dưới các tác nhân kích thích phù hợp.

Với những kiến thức thu được, các nhà khoa học đã quyết định nghiên cứu sâu hơn về vai trò của mỗi nhóm tế báo trong quá trình tái tạo.

 


Thời gian và quá trình tái tạo chân ở loài sa giông

Thời gian và quá trình tái tạo chân ở loài sa giông

 

Đầu tiên, họ chèn một đoạn gen vào phôi thai của sa giông giúp một loại protein chuyển sang màu đỏ khi SMFCs và MPCs hoạt động. Sau đó, họ cho phép những chú sa giông sinh trưởng đến giai đoạn con non (3 tháng) và giai đoạn trưởng thành hơn (16 tháng).

Tại thời điểm đó, các nhà nghiên cứu tiến hành cắt chân của sa giông (sa giông được tiêm thuốc mê trước khi cắt), trước khi quan sát hoạt động của SMFCs và MPCs khi các chi được tái tạo.

Cuối cùng, họ nhận thấy rằng MPCs chịu trách nhiệm phần lớn trong việc tái tạo chi ở nhóm sa giông non. “Thí nghiệm này chỉ ra rằng những nhóm cơ mới ở các mô tái tạo ấu trùng sa giông chủ yếu từ các tế bào thân cơ (MPCs), không phải tế bào bó cơ xương (SMFCs)", nhận định của nhóm nghiên cứu từ đại học Tsukuba.

Thú vị hơn, khi họ quan sát hoạt động của nhóm cơ bó xương với phần chân của những con sa giông trưởng thành hơn, các nhà nghiên cứu khám phá ra ra rằng chúng sẽ tạm thời thoái hóa đến trạng thái ban đầu với quá trình “phản phân hóa”. Quá trình phát triển tế bào của chúng bắt đầu lại từ đầu với việc phân bào và sản sinh ra nhiều các tế bào cơ hơn.

“Những ấu trùng sa giông sử dụng SMFCs cho các nhóm cơ mới với các phần chi được tái tạo, trong khi những con sa giông trưởng thành hơn sử dụng MPCs để hồi phục các chi”, theo giải thích của nhà nghiên cứu Hibiki Tanaka.

 


Liệu con người có thể làm chủ được cơ chế sinh học ấn tượng này?

Liệu con người có thể làm chủ được cơ chế sinh học ấn tượng này?

 

“Sa giông đã chuyển cơ chế tế bào cho việc tái sinh các chi, từ cơ chế dựa trên tế bào thân đến cơ chế phản phân hóa”, đồng sự Chikafumi Chiba bổ sung ý kiến.

Giờ đây, các nhà nghiên cứu đã có những kiến thức nền tảng về một trong những khả năng đáng kinh ngạc nhất của động vật. Liệu con người có thể thực hiện được điều đó không? Sẽ còn nhiều nghiên cứu cần được tiến hành nhưng các nhà khoa học hy vọng rằng những phát kiến này sẽ giúp chúng ta hình dung ra khả năng phục hồi có thể được tiến hành trong tương lai không chỉ ở loài sa giông mà còn ở các sinh vật khác.

Bình luận

Tin tức mới

Xem tất cả

Sự thật chỉ ăn gạo lứt muối mè sẽ khỏi ung thư?

Không ít người mang trong mình khối u, bệnh ung thư và cả những em nhỏ bị ung thư cũng được gia đình chỉ cho ăn gạo lứt muối mè, không ăn thịt cá… với quan niệm như vậy khối u sẽ tự "chết" vì bị bỏ đói. Liệu đây có phải cách hay để chữa trị ung thư?

Tiếng ù trong tai có thể giết chết bạn bất cứ lúc nào

Nữ diễn viên 36 tuổi Andrea Syron sống tại Michigan, Mỹ đã phải trải qua phẫu thuật nguy hiểm để ngăn chặn "quả bom hẹn giờ" trong não cô, thứ có thể giết chết cô bất cứ lúc nào nhưng bị các bác sĩ chẩn đoán nhầm là dị ứng, Dailymail đưa tin.

5 năm không sốt: Nên cẩn thận với hai loại bệnh ung thư

Theo mạng tin Hoàn cầu của Trung Quốc, nếu trong một thời gian dài không sốt thì chúng ta đừng vội nghĩ mình có một cơ thể khỏe mạnh. Trên thực tế, đây lại không phải là một chuyện tốt, có thể ung thư đang gõ cửa cơ thể của chúng ta.

Tăng cân giúp não to lên

Trọng lượng cơ thể gia tăng là một nhân tố quan trọng giúp con người gia tăng kích cỡ não và bước ra khỏi “thế giới” linh trưởng.

Tại sao chúng ta càng gãi càng ngứa?

Có lẽ với nhiều người, đây chỉ là một triệu chứng đơn thuần. Tuy nhiên đằng sau nó là những vấn đề phức tạp liên quan đến não bộ và các xung thần kinh cảm giác.

50% thuốc bán trên Internet là thuốc giả

Thông tin này được đưa ra tại hội thảo Hội thảo Nâng cao sức khỏe người bệnh: Tầm quan trọng của chất lượng và phát minh trong lĩnh vực dược phẩm được tổ chức tại Hà Nội ngày 16/3.

Đây là tộc người có trái tim khỏe nhất thế giới

Một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng, người Tsimané tại Bolivia, có tỉ lệ mắc bệnh tim thấp nhất trên thế giới. Trên thực tế, một người Tsimané 80 tuổi, sớ hữu trái tim khỏe hơn nhiều so với một người Mỹ 55 tuổi.

Công nghệ in 3D giúp tái tạo 100% mô hình quả tim người

Mô hình quả tim chế tạo bằng công nghệ in 3D đã cứu sống tính mạng của 1 bé trai 14 tháng tuổi trong 1 ca phẫu thuật tim. Đây là kết quả chế tạo của các kỹ sư tại trường khoa học kỹ thuật J.B Speed trực thuộc Đại học Louisville.

Bạn nên chấm dứt ngay 5 quan niệm sai lầm này về thực phẩm

Có phải cứ dầu thực vật là sẽ tốt cho sức khỏe? Đã từ lâu, chúng ta được nghe rất nhiều lời khuyên liên quan đến thực phẩm. Nhiều trong số đó đã trở thành niềm tin trong suốt một thời gian dài. Tuy nhiên, liệu tất cả những gì bạn học được về thực phẩm

Tử cung nhân tạo - Khi máy móc tạo ra được... con người

Việc sáng tạo ra tử cung nhân tạo là một tiến bộ khoa học đáng ghi nhận, nhưng giống như trí tuệ nhân tạo nếu con người không biết cách kiểm soát những phát minh một cách hợp lý thì đó chắc chắn là ngày tận cùng của nhân loại.

Bệnh hiếm Kawasaki bỗng dưng... không còn hiếm

Trong vòng một tháng nay, tại Bệnh viện (BV) Nhi Trung ương, số ca mắc bệnh Kawasaki bỗng nhiên tăng đột biến. Từng được xem là căn bệnh “lạ và hiếm”, Kawasaki tiềm ẩn nhiều nguy cơ vì gây tổn thương tim, ảnh hưởng tới tính mạng của trẻ.

Trầm cảm làm tăng nguy cơ bệnh tim

Một nghiên cứu lớn gồm hơn 3,2 triệu người cho thấy, những người bị bệnh tâm thần nặng (SMI), gồm tâm thần phân liệt, rối loạn lưỡng cực và trầm cảm, tăng 53% nguy cơ bị bệnh tim mạch so với những người không mắc bệnh tâm thần.

2 năm trước tạo ra não mini nhân tạo, chính các nhà khoa học cũng không ngờ ngày hôm nay nó có thể tự sản sinh mạch máu

Năm 2015, các nhà khoa học tại Đại học Brown đã phát triển thành công một loại “não mini” từ mô hình được tạo ra từ việc cấy ghép 3D các tế bào thần kinh sống. Mục đích ban đầu của các nhà khoa học là tạo ra loại vật mẫu thí nghiệm mới có thể giúp giảm th

Vùng đất 900 năm không có ai mắc ung thư

Ở đó, khoảng cách cha con có thể lên tới 90 tuổi. 100 tuổi vẫn được coi ở độ tuổi trưởng thành, phụ nữ 80 tuổi trông trẻ như mới ngoài 40. Những cụ ông, cụ bà 130 tuổi vẫn lao động hăng say và nhiều người sống tới 145 tuổi.

Những cơn mưa phóng thích 800.000 nghìn tỷ vi khuẩn mặt đất vào không khí, nhiều gần bằng số sao trong vũ trụ chúng ta biết

Đừng bao giờ nếm một cơn mưa, nếu bạn không muốn trở thành một kẻ thảm sát hàng loạt. Nếm một cơn mưa là bạn đang kết thúc số phận của hàng triệu vi khuẩn, trong chuyến phiêu lưu rời khỏi mặt đất của chúng. Một số vi khuẩn ấy, thậm chí, có thể "trả thù" b

Trung Quốc thử nghiệm thành công thiết bị điều chỉnh đường huyết từ xa bằng ứng dụng điện thoại - giải pháp cho bệnh nhân tiểu đường

Hãy tưởng tượng việc người bệnh tiểu đường có thể nói lời tạm biệt với những ống tiêm vật lý, thứ mà họ đang phải sử dụng để tiêm insulin vào cơ thể mỗi ngày. Thay vào đó, họ chỉ cần cài một ứng dụng trên điện thoại di động, là đã có khả năng theo dõi mức

Đây là 6 điều không nên nói với một người mắc ung thư

Đối mặt và trò chuyện với một người mắc ung thư không phải là điều dễ dàng. Trong nhiều trường hợp, tâm lý của họ trở nên rất phức tạp. Khi đó, ngay cả bạn bè và những người thân thiết nhất của bệnh nhân cũng phải cảm thấy bối rối.

10 cách đường gây hại cho sức khỏe của bạn

Đường là một loại thực phẩm có thể quyến rũ bất cứ ai bởi hương vị ngọt ngào của nó. Đây cũng là một nguồn cung cấp năng lượng quan trọng cho cơ thể. Tuy nhiên, việc bạn tiêu thụ quá nhiều đường sẽ gây tác hại khôn lường đến sức khỏe. Đó cũng chính là lí

Phá bỏ nguyên tắc tuần làm việc 40h, sắp xếp lại cuộc sống không theo mốc thời gian và kết quả bất ngờ cho những người thực hiện

Nguyên tắc làm việc 8 giờ/ngày, 5 ngày/tuần đã tồn tại cả trăm năm hóa ra không phải thứ gì dựa trên khoa học mà đơn giản chỉ là cách gia tăng lượng cầu cho hàng hóa tiêu dùng. Vậy thì chúng ta nên bố trí thời gian trong ngày như thế nào để đạt hiệu quả c

Rối loạn chức năng tuyến giáp liên quan đến suy tim

Nghiên cứu mới chỉ ra rằng những người bị suy giáp (tuyến giáp kém hoạt động) có nguy cơ cao bị suy tim nặng, người cường giáp (tuyến giáp hoạt động quá mức) có thể dễ bị bất thường nhịp tim, thường là nhịp tim nhanh.

Người gầy, trẻ nhỏ cũng có thể mắc gan nhiễm mỡ

Bệnh gan nhiễm mỡ chủ yếu do rối loạn chuyển hóa tế bào gan gây ra. Nhiều người quan niệm gan nhiễm mỡ thường gặp ở những người uống nhiều rượu, bia, thừa cân, béo phì, song trên thực tế người gầy, trẻ nhỏ cũng bị mắc gan nhiễm mỡ.

Có bí mật gì trong bữa sáng của những người sống thọ?

Bữa sáng là bữa ăn quan trọng nhất trong ngày, nhưng chỉ khi bạn thực hiện nó một cách khoa học. Dưới đây là vài gợi ý cho một thực đơn cung cấp nguồn năng lượng dồi dào mà những người khỏe mạnh và có tuổi thọ cao đã duy trì trong nhiều năm.

Suy hô hấp nặng hồi phục hoàn toàn nhờ tim phổi nhân tạo

Các bác sĩ Khoa hồi sức tích cực, Bệnh viện Bạch Mai vừa cấp cứu thành công bệnh nhân bị suy hô hấp nặng, rối loạn đông máu, suy tuần hoàn và suy thận cấp. Hiện tại bệnh nhân đã phục hồi và được xuất viện. Theo các bác sĩ, nếu không được hỗ trợ chạy tim p

Mới chớm mùa nắng, bệnh ở trẻ đã gia tăng

Mỗi ngày 2 bệnh viện Nhi Đồng đang phải tiếp đón từ 9 - 10.000 lượt trẻ đến khám và điều trị. Bác sĩ cảnh báo, thời tiết bắt đầu vào mùa nắng nóng sẽ tạo điều kiện cho vi rút gây bệnh phát triển, phụ huynh cần tăng cường bảo vệ sức khỏe cho trẻ.

Cảnh giác đột ngột viêm cơ tim

Nghe bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị suy tim nặng, đe dọa tính mạng... thân nhân cứ ngỡ ngàng. Triệu chứng của bệnh này thường nhẹ như sốt, mệt mỏi, đau cơ nên dễ bị bỏ qua.

Những hiểu lầm phổ biến về muối

Muối là thực phẩm quen thuộc trong gian bếp mỗi nhà. Tuy nhiên, không phải lúc nào chúng ta cũng có những nhìn nhận đúng về muối. Dưới đây là những hiểu lầm thường gặp về muối.

Phát hiện gen gây đột tử ở người trẻ tuổi

Các nhà nghiên cứu Canada, Nam Phi và Ý đã xác định được một gen mới có thể gây đột tử ở thanh niên và các vận động viên. Đó là gen CDH2 gây bệnh cơ tim tâm thất phải gây loạn nhịp (ARVC), một rối loạn di truyền khiến cho tim bệnh nhân ngừng đập và là ngu

Những trường hợp cần hạn chế tỏi

Tỏi có chứa một hợp chất gọi là allicin, đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Ăn tỏi giúp hạ huyết áp cao, đồng thời hạn chế hình thành angiotensin II, một loại hormone làm giãn nở các mạch máu.