Thực phẩm chức năng: Có lợi hay gây hại?

  11/04/2017

Luôn thận trọng với các loại thực phẩm chức năng, trước khi bạn có đủ kiển thức về nó.

 

Nhận được chất dinh dưỡng chỉ từ một viên nang mềm nghe có vẻ dễ dàng hơn nhiều, so với ăn đủ loại thực phẩm. Đó là cách mà nhiều người đang lựa chọn để sống khỏe hơn cùng với thực phẩm chức năng.

Bạn có những viên bổ sung canxi, kali, magie, vitamin A, C và D? Một nửa dân số Mỹ cũng mua thực phẩm chức năng để bổ sung sinh dưỡng. Trong khi đúng là một số ít người thiếu hụt dinh dưỡng thực sự cần dùng chúng, nghiên cứu chỉ ra trong nhiều trường hợp thực phẩm chức năng không có hiệu quả.

Hơn nữa, một số loại thực phẩm chức năng không những không thể thực hiện những lời hứa hẹn từ phía nhà sản xuất, chúng còn có thể gây nguy hiểm, nhất là khi dùng với số lượng lớn. Một vài nghiên cứu chỉ ra tác dụng "tiềm năng" của các loại thực phẩm chức năng, một số nghiên cứu sau này lại chỉ ra điều ngược lại.

 


Một người đàn ông đi ngang qua gian hàng bày bán đủ loại thực phẩm chức năng

Một người đàn ông đi ngang qua gian hàng bày bán đủ loại thực phẩm chức năng

 

Cơn sốt thực phẩm chức năng

Thời đại ngày nay, bạn sẽ bị bội thực bởi những quảng cáo, tin tức, lời khuyên và thậm chí cả nghiên cứu khoa học về thực phẩm chức năng. Đã từng có hàng loạt nghiên cứu ca ngợi một danh sách dài các lợi ích của vitamin D: từ việc ngăn ngừa cảm lạnh thông thường, trầm cảm tới tiểu đường và ung thư.

Axit béo Omega-3 thì được bán với những lời chào hàng là có thể ngăn ngừa đột quỵ và các bệnh tim mạch khác. Các chất chống oxy hóa như vitamin A, E, beta carotene được coi là những "viên đạn bạc" hứa hẹn chống lại bệnh tim, ung thư và cả Alzheimer.

Thế nhưng, có một thiếu sót chung rất lớn trong phần lớn nghiên cứu về thực phẩm chức năng: các nhà khoa học đã không kiểm tra đến hiệu ứng giả dược. Hiệu ứng giả dược xảy ra khi bản thân viên thuốc không có tác dụng, nhưng bởi sự tin tưởng của người dùng, các tác dụng lại được báo cáo.

Và khi các nghiên cứu thử nghiệm ngẫu nhiên, kiểm soát chặt chẽ hơn được tiến hành, kết quả của chúng thường mâu thuẫn với các nghiên cứu ủng hộ tác dụng của thực phẩm chức năng. Câu hỏi về liệu chúng có tác dụng thật hay không tiếp tục được đem ra bàn cãi.

Thường thì sự tin tưởng của người sử dụng thực phẩm chức năng đều vượt xa so với tác dụng thực sự mà khoa học chứng minh được”, Tiến sĩ JoAnn Manson, giám đốc y tế dự phòng tại bệnh viện Brigham, đồng thời là một giáo sư tại trường Y Harvard cho biết.

 


Cơn sốt thực phẩm chức năng gây ra rất nhiều tranh cãi

Cơn sốt thực phẩm chức năng gây ra rất nhiều tranh cãi

 

Một số nghiên cứu về tác dụng của thực phẩm chức năng không hoàn toàn kiểm soát được các yếu tố gây nhiễu như chế độ ăn uống, thói quen tập thể dục… Trong trường hợp đó, chúng không thể chứng minh việc sử dụng thực phẩm chức năng có tác dụng thực sự với sức khỏe.

Những người mà đã uống thực phẩm chức năng có xu hướng khỏe mạnh hơn vì họ đã có một ý thức rằng mình nên tập thể dục nhiều hơn, ăn chế độ ăn lành mạnh hơn và một loạt các biến số khác liên quan đến lối sống, mà rất khó để chúng ta kiểm soát được trong mô hình thống kê”, Tiến sĩ Manson giải thích.

Một số loại thực phẩm chức năng được nghiên cứu trước chứng minh có lợi ích sức khỏe, thì sau này nghiên cứu chặt chẽ hơn lại không tìm thấy lợi ích của nó. Cá biệt, có trường hợp nghiên cứu phản biện còn chỉ ra thực phẩm chức năng đó có hại.

Ví dụ như vitamin E, ban đầu được chứng minh có tác dụng bảo vệ tim. Nhưng sau đó, các nhà khoa học khác phát hiện nó có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ. Tương tự, axit folic và vitamin nhóm B khác từng được cho là giúp ngăn ngừa bệnh tim và đột quỵ. Cho đến khi nghiên cứu sau này không xác nhận được kết quả trước, thậm chí còn chỉ ra liều cao của chúng có thể làm tăng nguy cơ ung thư.

Bạn thực sự cần bao nhiêu chất dinh dưỡng mỗi ngày?

Một trong những loại thực phẩm chức năng thường gặp nhất là những viên bổ sung vitamin. Dưới đây là bảng khuyến nghị mức tiêu thụ hàng ngày cho các loại vitamin quan trọng:

 

 

 

*RAE (Retinol activity equivalents): Đơn vị tương đương tác dụng retinol. 1 microgram RAE = 1 mg retinol = 12 mg β-carotene = 24 mg carotenoid tiền thân vitamin A khác.

Làm thế nào để bổ sung dinh dưỡng?

Sự thật là chúng ta cần một loạt các loại chất dinh dưỡng mỗi ngày để duy trì sức khỏe. Vitamin D và canxi để bảo vệ xương, axit folic để sản xuất và nuôi dưỡng các tế bào mới. Vitamin A để duy trì hệ miễn dịch khở mạnh và một thị lực tốt.

Tuy nhiên, việc bạn lấy các dưỡng chất này từ nguồn nào cũng rất quan trọng. “Thông thường, cách tốt nhất là bạn nên nạp vitamin và khoáng chất từ thực phẩm thay vì thực phẩm chức năng”, Tiến sĩ Manson khuyến cáo.

 


Nạp dinh dưỡng từ thực phẩm thì tốt hơn thực phẩm chức năng

Nạp dinh dưỡng từ thực phẩm thì tốt hơn thực phẩm chức năng

 

Trái cây, rau quả, cá và các loại thực phẩm lành mạnh khác có chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng mà bạn thậm chí không thể tìm thấy trong các viên thực phẩm chức năng. Chúng sẽ cùng nhau kết hợp giúp giữ gìn sức khỏe tốt hơn, điều bạn không thể nhận được khi chỉ uống một vài loại thực phẩm chức năng.

Thêm vào đó, liều cao của một loại vitamin hay khoáng chất thậm chí có thể làm cản trở hấp thu các chất dinh dưỡng khác, cùng nhiều tác dụng phụ không mong đợi.

 

 

 

Thận trọng với thực phẩm chức năng

Trước khi bạn sử dụng bất kể một loại thực phẩm chức năng nào, tìm hiểu thật kỹ về nó là điều hết sức quan trọng. Bạn phải biết liệu những lợi ích từ thực phẩm chức năng với mình có đáng để đánh đổi lấy một số nguy cơ từ nó?

Để biết được điều này, bạn phải tìm đọc những nghiên cứu có giá trị, được thực hiện khách quan và loại trừ những hiệu ứng giả dược. Nếu không có thời gian hoặc cảm thấy bị “lạc đường” trong những nghiên cứu khó hiểu, hãy hỏi ý kiến bác sĩ và chuyên gia, họ sẽ sẵn sàng cho bạn lời khuyên.

 


Tìm hiểu kỹ và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thực phẩm chức năng

Tìm hiểu kỹ và tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thực phẩm chức năng

 

Nếu bạn đang thiếu hụt một chất dinh dưỡng nào đó, bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng trước hết sẽ làm việc với chế độ ăn của bạn. Trong trường hợp chế độ ăn cũng không thể lấp đầy được khoảng trống dinh dưỡng mà bạn bị thiếu hụt, lúc đó bạn mới cần đến thực phẩm chức năng.

Nên nhớ, luôn thận trọng với các loại thực phẩm chức năng, trước khi bạn có đủ kiển thức về nó hoặc được tư vấn bởi bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng.

Tham khảo Harvard

Bình luận

Tin tức mới

Xem tất cả

Sự thật chỉ ăn gạo lứt muối mè sẽ khỏi ung thư?

Không ít người mang trong mình khối u, bệnh ung thư và cả những em nhỏ bị ung thư cũng được gia đình chỉ cho ăn gạo lứt muối mè, không ăn thịt cá… với quan niệm như vậy khối u sẽ tự "chết" vì bị bỏ đói. Liệu đây có phải cách hay để chữa trị ung thư?

Tiếng ù trong tai có thể giết chết bạn bất cứ lúc nào

Nữ diễn viên 36 tuổi Andrea Syron sống tại Michigan, Mỹ đã phải trải qua phẫu thuật nguy hiểm để ngăn chặn "quả bom hẹn giờ" trong não cô, thứ có thể giết chết cô bất cứ lúc nào nhưng bị các bác sĩ chẩn đoán nhầm là dị ứng, Dailymail đưa tin.

5 năm không sốt: Nên cẩn thận với hai loại bệnh ung thư

Theo mạng tin Hoàn cầu của Trung Quốc, nếu trong một thời gian dài không sốt thì chúng ta đừng vội nghĩ mình có một cơ thể khỏe mạnh. Trên thực tế, đây lại không phải là một chuyện tốt, có thể ung thư đang gõ cửa cơ thể của chúng ta.

Tăng cân giúp não to lên

Trọng lượng cơ thể gia tăng là một nhân tố quan trọng giúp con người gia tăng kích cỡ não và bước ra khỏi “thế giới” linh trưởng.

Tại sao chúng ta càng gãi càng ngứa?

Có lẽ với nhiều người, đây chỉ là một triệu chứng đơn thuần. Tuy nhiên đằng sau nó là những vấn đề phức tạp liên quan đến não bộ và các xung thần kinh cảm giác.

50% thuốc bán trên Internet là thuốc giả

Thông tin này được đưa ra tại hội thảo Hội thảo Nâng cao sức khỏe người bệnh: Tầm quan trọng của chất lượng và phát minh trong lĩnh vực dược phẩm được tổ chức tại Hà Nội ngày 16/3.

Đây là tộc người có trái tim khỏe nhất thế giới

Một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng, người Tsimané tại Bolivia, có tỉ lệ mắc bệnh tim thấp nhất trên thế giới. Trên thực tế, một người Tsimané 80 tuổi, sớ hữu trái tim khỏe hơn nhiều so với một người Mỹ 55 tuổi.

Công nghệ in 3D giúp tái tạo 100% mô hình quả tim người

Mô hình quả tim chế tạo bằng công nghệ in 3D đã cứu sống tính mạng của 1 bé trai 14 tháng tuổi trong 1 ca phẫu thuật tim. Đây là kết quả chế tạo của các kỹ sư tại trường khoa học kỹ thuật J.B Speed trực thuộc Đại học Louisville.

Bạn nên chấm dứt ngay 5 quan niệm sai lầm này về thực phẩm

Có phải cứ dầu thực vật là sẽ tốt cho sức khỏe? Đã từ lâu, chúng ta được nghe rất nhiều lời khuyên liên quan đến thực phẩm. Nhiều trong số đó đã trở thành niềm tin trong suốt một thời gian dài. Tuy nhiên, liệu tất cả những gì bạn học được về thực phẩm

Tử cung nhân tạo - Khi máy móc tạo ra được... con người

Việc sáng tạo ra tử cung nhân tạo là một tiến bộ khoa học đáng ghi nhận, nhưng giống như trí tuệ nhân tạo nếu con người không biết cách kiểm soát những phát minh một cách hợp lý thì đó chắc chắn là ngày tận cùng của nhân loại.

Bệnh hiếm Kawasaki bỗng dưng... không còn hiếm

Trong vòng một tháng nay, tại Bệnh viện (BV) Nhi Trung ương, số ca mắc bệnh Kawasaki bỗng nhiên tăng đột biến. Từng được xem là căn bệnh “lạ và hiếm”, Kawasaki tiềm ẩn nhiều nguy cơ vì gây tổn thương tim, ảnh hưởng tới tính mạng của trẻ.

Trầm cảm làm tăng nguy cơ bệnh tim

Một nghiên cứu lớn gồm hơn 3,2 triệu người cho thấy, những người bị bệnh tâm thần nặng (SMI), gồm tâm thần phân liệt, rối loạn lưỡng cực và trầm cảm, tăng 53% nguy cơ bị bệnh tim mạch so với những người không mắc bệnh tâm thần.

2 năm trước tạo ra não mini nhân tạo, chính các nhà khoa học cũng không ngờ ngày hôm nay nó có thể tự sản sinh mạch máu

Năm 2015, các nhà khoa học tại Đại học Brown đã phát triển thành công một loại “não mini” từ mô hình được tạo ra từ việc cấy ghép 3D các tế bào thần kinh sống. Mục đích ban đầu của các nhà khoa học là tạo ra loại vật mẫu thí nghiệm mới có thể giúp giảm th

Vùng đất 900 năm không có ai mắc ung thư

Ở đó, khoảng cách cha con có thể lên tới 90 tuổi. 100 tuổi vẫn được coi ở độ tuổi trưởng thành, phụ nữ 80 tuổi trông trẻ như mới ngoài 40. Những cụ ông, cụ bà 130 tuổi vẫn lao động hăng say và nhiều người sống tới 145 tuổi.

Những cơn mưa phóng thích 800.000 nghìn tỷ vi khuẩn mặt đất vào không khí, nhiều gần bằng số sao trong vũ trụ chúng ta biết

Đừng bao giờ nếm một cơn mưa, nếu bạn không muốn trở thành một kẻ thảm sát hàng loạt. Nếm một cơn mưa là bạn đang kết thúc số phận của hàng triệu vi khuẩn, trong chuyến phiêu lưu rời khỏi mặt đất của chúng. Một số vi khuẩn ấy, thậm chí, có thể "trả thù" b

Trung Quốc thử nghiệm thành công thiết bị điều chỉnh đường huyết từ xa bằng ứng dụng điện thoại - giải pháp cho bệnh nhân tiểu đường

Hãy tưởng tượng việc người bệnh tiểu đường có thể nói lời tạm biệt với những ống tiêm vật lý, thứ mà họ đang phải sử dụng để tiêm insulin vào cơ thể mỗi ngày. Thay vào đó, họ chỉ cần cài một ứng dụng trên điện thoại di động, là đã có khả năng theo dõi mức

Đây là 6 điều không nên nói với một người mắc ung thư

Đối mặt và trò chuyện với một người mắc ung thư không phải là điều dễ dàng. Trong nhiều trường hợp, tâm lý của họ trở nên rất phức tạp. Khi đó, ngay cả bạn bè và những người thân thiết nhất của bệnh nhân cũng phải cảm thấy bối rối.

10 cách đường gây hại cho sức khỏe của bạn

Đường là một loại thực phẩm có thể quyến rũ bất cứ ai bởi hương vị ngọt ngào của nó. Đây cũng là một nguồn cung cấp năng lượng quan trọng cho cơ thể. Tuy nhiên, việc bạn tiêu thụ quá nhiều đường sẽ gây tác hại khôn lường đến sức khỏe. Đó cũng chính là lí

Phá bỏ nguyên tắc tuần làm việc 40h, sắp xếp lại cuộc sống không theo mốc thời gian và kết quả bất ngờ cho những người thực hiện

Nguyên tắc làm việc 8 giờ/ngày, 5 ngày/tuần đã tồn tại cả trăm năm hóa ra không phải thứ gì dựa trên khoa học mà đơn giản chỉ là cách gia tăng lượng cầu cho hàng hóa tiêu dùng. Vậy thì chúng ta nên bố trí thời gian trong ngày như thế nào để đạt hiệu quả c

Rối loạn chức năng tuyến giáp liên quan đến suy tim

Nghiên cứu mới chỉ ra rằng những người bị suy giáp (tuyến giáp kém hoạt động) có nguy cơ cao bị suy tim nặng, người cường giáp (tuyến giáp hoạt động quá mức) có thể dễ bị bất thường nhịp tim, thường là nhịp tim nhanh.

Người gầy, trẻ nhỏ cũng có thể mắc gan nhiễm mỡ

Bệnh gan nhiễm mỡ chủ yếu do rối loạn chuyển hóa tế bào gan gây ra. Nhiều người quan niệm gan nhiễm mỡ thường gặp ở những người uống nhiều rượu, bia, thừa cân, béo phì, song trên thực tế người gầy, trẻ nhỏ cũng bị mắc gan nhiễm mỡ.

Có bí mật gì trong bữa sáng của những người sống thọ?

Bữa sáng là bữa ăn quan trọng nhất trong ngày, nhưng chỉ khi bạn thực hiện nó một cách khoa học. Dưới đây là vài gợi ý cho một thực đơn cung cấp nguồn năng lượng dồi dào mà những người khỏe mạnh và có tuổi thọ cao đã duy trì trong nhiều năm.

Suy hô hấp nặng hồi phục hoàn toàn nhờ tim phổi nhân tạo

Các bác sĩ Khoa hồi sức tích cực, Bệnh viện Bạch Mai vừa cấp cứu thành công bệnh nhân bị suy hô hấp nặng, rối loạn đông máu, suy tuần hoàn và suy thận cấp. Hiện tại bệnh nhân đã phục hồi và được xuất viện. Theo các bác sĩ, nếu không được hỗ trợ chạy tim p

Mới chớm mùa nắng, bệnh ở trẻ đã gia tăng

Mỗi ngày 2 bệnh viện Nhi Đồng đang phải tiếp đón từ 9 - 10.000 lượt trẻ đến khám và điều trị. Bác sĩ cảnh báo, thời tiết bắt đầu vào mùa nắng nóng sẽ tạo điều kiện cho vi rút gây bệnh phát triển, phụ huynh cần tăng cường bảo vệ sức khỏe cho trẻ.

Cảnh giác đột ngột viêm cơ tim

Nghe bác sĩ chẩn đoán người bệnh bị suy tim nặng, đe dọa tính mạng... thân nhân cứ ngỡ ngàng. Triệu chứng của bệnh này thường nhẹ như sốt, mệt mỏi, đau cơ nên dễ bị bỏ qua.

Những hiểu lầm phổ biến về muối

Muối là thực phẩm quen thuộc trong gian bếp mỗi nhà. Tuy nhiên, không phải lúc nào chúng ta cũng có những nhìn nhận đúng về muối. Dưới đây là những hiểu lầm thường gặp về muối.

Phát hiện gen gây đột tử ở người trẻ tuổi

Các nhà nghiên cứu Canada, Nam Phi và Ý đã xác định được một gen mới có thể gây đột tử ở thanh niên và các vận động viên. Đó là gen CDH2 gây bệnh cơ tim tâm thất phải gây loạn nhịp (ARVC), một rối loạn di truyền khiến cho tim bệnh nhân ngừng đập và là ngu

Những trường hợp cần hạn chế tỏi

Tỏi có chứa một hợp chất gọi là allicin, đem lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Ăn tỏi giúp hạ huyết áp cao, đồng thời hạn chế hình thành angiotensin II, một loại hormone làm giãn nở các mạch máu.